Konkurs Matematycznego Origami "Żuraw" (III)

Data ostatniej modyfikacji:
2012-05-13
Autor: 
Sylwia Szczęsna-Cichoń
nauczycielka w SP 107 Wrocław
Organizator: 

logo Fundacji Matematyków WrocławskichFundacja Matematyków Wrocławskich
pl. Grunwaldzki 2/4, 50-384 Wrocław

strona domowa konkursu

 

Terminy: 

rejestracja uczestników: do 25 II 2012
(za pomocą formularza on-line)
przesyłanie prac: do 10 III 2012
finał: 22 IV 2012

aukcja prac: IX 2012 podczas finału Maratonu Matematycznego
hol IM UWr

cena wywoławcza to 6 zł, kwota przebicia - 2 zł

 

Miejsce:
Instytut Matematyczny Uniwersytetu Wrocławskiego
pl. Grunwaldzki 2/4, 50-384 Wrocław
sale: HS, 601-604

 

To pierwszy konkurs matematycznego origami w Polsce. Jego uczestnikami mogą być uczniowie wszystkich typów szkół, studenci, nauczyciele i rodzice. Celem konkursu jest rozwijanie wyobraźni geometrycznej i wiedzy z geometrii przestrzennej, sprawności manualnej i koncentracji  oraz kształtowanie zamiłowania do sztuki origami, jako atrakcyjnej formy spędzania wolnego czasu.

 

Dlaczego właśnie żuraw?

Jest to jeden z najsłynniejszych modeli japońskiego origami, symbol pomyślności i pokoju (podobnie jak w Europie gołąbek). Japońskie legendy mówią, że żurawie żyją przez 1000 lat, dlatego Japończycy wierzą, że złożenie 1000 żurawi przynosi zdrowie i długie życie. Zarówno osobie składającej papierowe żurawie, jak i osobie nimi obdarowanej powinno także spełnić się jedno marzenie.

Słynna jest wzruszająca historia 12-letniej japońskiej dziewczynki Sadako Sasaki, która w wieku 2 lat przeżyła zrzucenie bomby atomowej na Hiroschimę 6 VIII 1945 roku, w wyniku czego zachorowała na białaczkę popromienną. Gdy poznała legendę o papierowych żurawiach, postanowiła złożyć ich 1000, aby odzyskać zdrowie. Jej życzeniem, w którego intencji rozpoczęła tę pracę, było też zakończenie cierpień wszystkich chorujących dzieci i sprowadzenie pokoju na ziemię. W ciągu roku Sadako zdążyła złożyć 644 żurawie i wtedy chorobą ją pokonała. Koledzy ze szkoły dokończyli jej dzieło i Sadako pochowano z tysiącem papierowych żurawi w trumnie.

Przyjaciele dziewczynki zainicjowali też wzniesienie pomnika, na który fundusze zbierano w ponad 3000 szkół w całej Japonii i wielu innych krajach. Odsłonięto go w Parku Pokoju w Hiroszimie w 1958 roku, trzy lata po śmierci Sadako. Przedstawia dziewczynkę ze złotym żurawiem origami w dłoniach. Umieszczono na nim napis: "To jest nasz płacz, to jest nasza modlitwa o pokój na świecie". Co roku w rocznicę zrzucenia bomby wielu Japończyków przychodzi tam i stroi pomnik kolorowymi żurawiami.

Pomniki Sadako Sasaki powstały także w innych miastach w Japonii i USA, a jej historię opisano w kilku książkach. W 1956 roku australijski dziennikarz Robert Jungk napisał "Światło w ruinach", w 1961 roku niemiecki pisarz Karl Bruckner wydał powieść "Sadako chce żyć" (wydania polskie w latach 1963 i 1982), a w 1977 roku amerykańska pisarka Eleanor Coerr wydała książkę dla dzieci "Sadako i tysiąc papierowych żurawi", która weszła do zestawu lektur obowiązkowych w USA i wielu innych krajach.  

Tradycyjnie wiele konkursów matematycznych (i nie tylko) nosi nazwy zwierząt, np. 

  • Kangur matematyczny (wywodzący się z Australii),
  • Lwiątko fizyczne (zapoczątkowane we Lwowie na Ukrainie),
  • Miedwieżonok - niedźwiadek - konkurs lingwistyki matematycznej w Rosji.  

Żuraw utrzymuje się w tej konwencji, a dodatkowo jest międzynarodowym symbolem sztuki origami. 

 

Historia: 

Konkurs jest organizowany od 2010 roku. Prace finalistów są sprzedawane na aukcjach podczas Dolnośląskich Festiwali Nauki na rzecz Fundacji Matematyków Wrocławskich. Niesprzedane prace są przekazywane na rzecz Wrocławskiego Hospicjum dla Dzieci.

Zwycięzcami kolejnych edycji zostali:

  • I edycja 2010
    SP - Michał Kotowski, SP 15 Kalisz
    GM - Patryk Fałat, GIM 13 Wrocław
    LO - Konrad Bieńko, I LO Lubin
    AMAT - Ewa Karolczak, grafik WPM
    PROF - Grzegorz Słaboń, student matematyki UWr
    NAGRODA SPECJALNA - dla opiekuna największej liczby zawodników
    Beata Górecka- Pęder, III LO Kalisz
    NAGRODA PUBLICZNOŚCI
    I m. Konrad Bieńko, I LO Lubin (48 głosów)
    II m. Natalia Romek, SP 107 Wrocław (18 głosów)
    W sumie oddano 293 głosy na 74 modele.
  • II edycja 2011
    SP - Sebastian Sosnowski, SP Jeżów Sudecki  
    GM - Weronika Mieczkowska, GIM 5 Wrocław
    LO - Kamila Mielcarek, III LO Kalisz
    AMAT - Ewa Karolczak, grafik WPM
    PROF - Małgorzata Derdziak, studentka matematyki UWr
    NAGRODA SPECJALNA - dla opiekuna największej liczby zawodników
    Agnieszka Szymańska-Olejniczak, GM 15 Wrocław
    NAGRODA PUBLICZNOŚCI
    I m. Beata Górecka-Pęder, nauczycielka z III LO w Kaliszu (80 głosów)
    II m. Agnieszka Kałus, GIM w Bralinie (41 głosów)
    W sumie oddano 692 głosy na 116 modeli.
  • III edycja 2012
    SP - Dorota Szopka, SP 20 Wrocław
    GM - Sebastian Sosnowski, GM Jezów Sudecki
    LO - Andrzej Dąbrowski, ZSP Kalisz Pomorski
    AMAT - Magdalena Bera, UP Wrocław, absolwentka III LO w Kaliszu
    PROF - Beata Górecka-Pęder, III LO Kalisz
    NAGRODA SPECJALNA - dla opiekuna największej liczby zawodników
    Agnieszka Szymańska-Olejniczak, GM 15 Wrocław
    NAGRODA PUBLICZNOŚCI
    I m. Ewa Karolczak, grafik komputerowy (51 głosów)
    II m. Aleksandra Margiela, III LO Kalisz (47 głosów)
    III m. Kamila Skudlarek, GM Bralin (45 głosów)
    W sumie oddano 466 głosów na 92 modele.

Tematy odczytów wygłoszonych dla uczestników konkursu finałowego w poszczególnych latach:

  • 2010 - Matematyczne wyszywanki - Grzegorz Słaboń, IM UWr
  • 2011 - Co Alicja odkryła po drugiej stronie lustra - Marek Kordos, IM UW
  • 2012 - Matematyczna biżuteria (warsztaty) - Barbara Górecka-Pęder z uczniami, III LO Kalisz

 

Oto fotografie najciekawszych prac z poszczególnych edycji konkursu.

I edycja 2010

Nagroda publiczności - I miejsce
Konrad Bieńko, I LO Lubin
ponad 700 modułów dwukrawędziowych
średnica modelu - 30 cm
czas wykonania - 38 godzin
Nagroda publiczności - II miejsce
Natalia Romek, SP 107 Wrocław
270 modułów phizz
średnica modelu - 20 cm
czas wykonania - 12 godzin
Nagroda publiczności - III miejsce
Michał Molicki, student IM UWr
"Torus z sześcianów"
168 modułów Bennetta
średnica modelu - 21 cm
czas wykonania - 8 godzin
     
Agnieszka Grabarek, II LO Kalisz
"Kostka Mengera - I krok"
moduły Sonobe
średnica modelu - 11 cm
Sabina Nosal, SP Czarny Bór
"Mozaika"
30 modułów bazowych
format A4
Patryk Fałat, GIM 13 Wrocław
"Sześcio-ośmiościan rombowy mały"
24 moduły Fuse
średnica modelu - 16 cm
     
Kamil Patyna, SP 19 Wrocław
"Dwudziestościan foremny"
30 modułów Tsugawy
czas wykonania - 5 godzin
średnica modelu - 18 cm
Katarzyna Kotapska, SP 63 Wrocław
"Kalejdopierścień"
12 modułów Yamauchi
czas wykonania - 3 godziny
średnica modelu - 16 do 25 cm
Bartłomiej Zawadzki, III LO Kalisz
średnica modelu - 4 cm
     

I jeszcze kilka zdjęć z finału konkursu.

Więcej zdjęć z tej edycji konkursu można zobaczyć tutaj.

 

II edycja 2011

 Nagroda publiczności - I m Beata Górecka-Pęder
III LO Kalisz (nauczycielka)

 Michał Kotowski
GIM 3 Kalisz
 Joanna Kurzdym
GIM Kłaj
     

Nagroda publiczności - II m Agnieszka Kałus
Gimnazjum w Bralinie

 Michał Molicki
student IM UWr
Mozaika płaska
 Aleksandra Chrząszcz
GIM 2 Chorzów
     
 Cezary Bajorek
SP Pieńsk (nauczyciel)
 Małgorzata Krawa
III LO Kalisz
 Koło mat-Origami SP 107
Pierścień żurawi
     

I jeszcze kilka zdjęć z finału konkursu.

Więcej zdjęć z tej edycji konkursu można zobaczyć tutaj

 

III edycja 2012

Nagroda publiczności - I miejsce
Ewa Karolczak - grafik, Kłodzko
Krzysztof Wilhelmi
SP 1 Sobótka
Natalia Romek
SP 107 Wrocław
     
Nagroda publiczności - II miejsce
Aleksandra Margiela - III LO Kalisz
Oskar Pietkiewicz
SP Jeżów Sudecki
Kamila Skudlarek
GM Bralin
     
 Kamil Patyna
SP 19 Wrocław
Paulina Winnicka
GM 28 Wrocław
Andżelika Szczęsna
GM 15 Wrocław
     

 

Skrót regulaminu: 
  • W konkursie startują zawodnicy indywidualni, którzy w podanym terminie zarejestrują się na stronie organizatora, podzieleni na kategorie: szkoły podstawowe, gimnazja, szkoły ponadgimnazjalne, studenci i nauczyciele matematyki, dorośli amatorzy (studenci kierunków innych niż matematyka i nauczyciele innych przedmiotów niż matematyka, rodzice).
  • I etap polega na samodzielnym wykonaniu i przesłaniu na adres organizatora konkursu modelu matematycznego w technice origami w jednej z dwóch kategorii: origami płaskie lub origami przestrzenne. Model powinien przedstawiać figurę płaską, mozaikę lub wielościan. Do modelu należy dołączyć jego diagram lub w przypadku modelu modułowego - diagram pojedynczego modułu (jeśli jest znane, należy podać jego źródło).
  • Jedna osoba może dostarczyć maksymalnie trzy prace. Do każdej należy dołączyć wizytówkę z imieniem i nazwiskiem.
  • Prace nie mogą być klejone, przycinane (poza ew. przygotowaniem modułu), ozdabiane rysunkami, naklejkami itp.
  • Na podstawie przesłanych prac jury wyłania finalistów konkursu, biorąc pod uwagę przy ocenie prac zgodność z podstawowymi regułami origami, stopień trudności modelu, oryginalność pomysłu, estetykę wykonania, dobór kolorystyki i rodzaju papieru.
  • Podczas finału odbywającego się w Instytucie Matematycznym UWr zawodnicy mają do wykonania rozmaite zadania, np. wykonanie modelu na podstawie diagramu, złożenie modułu na podstawie wzorca i zbudowanie z takich modułów dowolnej bryły (ew. z podaniem jej opisu matematycznego), narysowanie diagramu zadanego modułu lub prostego modelu. Zawodnicy mogą też odpowiadać na pytania matematyczne (dostosowane stopniem trudności do kategorii wiekowej) dotyczące własności jakiegoś modelu. 
  • Wszyscy finaliści otrzymują dyplomy, a laureaci nagrody rzeczowe.
  • Prace konkursowe z obu etapów zostaną wystawione podczas Dolnośląskiego Festiwalu Nauki, a zwycięskie będą przedstawione na łamach Wrocławskiego Portalu Matematycznego.

  

Przykładowe zadania: 

W każdej kategorii jedno z zadań polega na:

  • wykonaniu modelu jednokartkowego na podstawie diagramu lub figury wzorcowej,
  • wykonania modułu na podstawie jego wzoru lub diagramu,
  • złożenia z modułów dostarczonych przez organizatora określonej lub dowolnej bryły.

Ponadto mogą się pojawić zadania następujących typów:

  • dla SP/AMAT
    Jaś wykonał gwiazdę Fröbela z paska szerokości 2 cm i zapakował ją w ozdobne pudełko w kształcie prostopadłościanu. Czy zmieści się ona w pudełku o wymiarach 9 cm × 9 cm × 4 cm?
  • dla GIM/LO/PROF
    Jaś wykonał gwiazdę Fröbela z paska szerokości 2 cm i zapakował ją w ozdobne pudełko w kształcie prostopadłościanu. Podaj minimalne wymiary takiego pudełka.
  • dla GIM/LO/AMAT
    Jaki błąd popełnił autor diagramu?

  • GIM/LO/AMAT
    Małgosia wykonała choinkę z modułu chińskiego. Miała ona 30 rzędów, w tym pierwszy składał się z 9 modułów, w rzędach o numerach podzielnych przez 4 Małgosia dodawała 3 moduły, natomiast w czwartym rzędzie od końca podwoiła liczbę modułów w stosunku do rzędu poprzedniego. Z ilu modułów została zbudowana ta choinka?
  • GIM/LO/PROF
    Kartka, z której złożono moduł sonobe, miała wymiary 5 cm × 5 cm. Jakie wymiary będzie miał sześcian złożony z takich modułów?
  • dla LO/AMAT/PROF
    Narysuj siatkę zgięć modułu choinki przedstawionej na diagramie tutaj. Siatka zgięć to inny sposób zapisu konstrukcji origami. Polega na pokazaniu wszystkich zagięć w formie linii narysowanych jedne na drugich na rozłożonym kawałku papieru, z którego powstaje model. Dwoma rodzajami linii można zaznaczyć zagięcia wklęsłe i wypukłe.

   

Konkurs

Jestem nauczycielem Gimnazjum nr 3 we Wrocławiu. Od trzech lat organizuję podobny konkurs dla wrocławskich gimnazjów. Oczywiście nie na taką skalę, ale pierwsi nie byliście:)

To ciekawe

Szkół, które organizują konkursy origami (nawet matematycznego), jest w Polsce całkiem sporo, więc nie ma się za bardzo czym chwalić. Ale one polegają wyłącznie na wykonaniu modeli. "Żurawia" różni od innych konkursów to, że oprócz budowania modeli, rozwiązuje się na nim zadania matematyczne związane z origami. Ogłosić konkurs na modele potrafi każdy, ale wymyślić takie zadania, to sztuka. Ciekawe, czy nauczycielka z G3 we Wrocławiu dostrzega tę subtelną różnicę. Dziwi też fakt, że wśród uczestników "Żurawia" nie ma w ogóle uczniów z tej szkoły. Chyba więc z matematyczną stroną konkursu mają jednak kłopoty.

Powrót na górę strony