Monotoniczność

Data ostatniej modyfikacji:
2011-10-21
Autor: 
Krzysztof Omiljanowski
pracownik IM UWr
Poziom edukacyjny: 
szkoła średnia z maturą
Dział matematyki: 
funkcje

Czy funkcja f (x) = |x| jest rosnąca na zbiorze   a) (1,3)   b) {1,2,3}?

Część osób (nie tylko uczniów) dziwi się podpunktem b),
a część osób (nie tylko uczniów) dziwi się, bo nie widzi nic kłopotliwego w tym pytaniu.

Ci pierwsi bowiem sądzą (lub czują), że funkcja rośnie, gdy wraz ze wzrostem CIĄGŁYM argumentów rosną wartości. Zapewne będą sądzić również, że funkcja y = 1/x jest malejąca.
Ci drudzy zapewne nie zdziwią się nawet pytaniem, czy funkcja f jest rosnąca na zbiorze pustym.

A jak to jest z trzywyrazowym ciągiem an = n? Czy jest rosnący? Może takie pytanie pomoże tym pierwszym.

Jak jest z monotonicznością

Mówiąc po prostu o monotoniczności funkcji, zawsze myślimy o monotoniczności na dziedzinie, ale można przecież pytać o monotoniczność na dowolnym zbiorze (nawet niekoniecznie takim, na którym ta funkcja jest określona). Nie rozumiem więc, gdzie tkwi problem. Oczywiście funkcja 1/x nie jest malejąca, bo nie spełnia warunku malejącości np. dla punktów -1 i 1 z dziedziny, a powinna spełniać stosowną implikację dla dowolnych punktów z dziedziny. Natomiast jest malejąca na zbiorze {1, 2, 3}, bo dla dowolnych dwóch liczb z tego zbioru spełnia stosowną implikację. Oczywiście z tego samego powodu jest malejąca na zbiorze pustym lub na zbiorze {0, 1} czy [0, 1]. To bardzo fajne pytanie dla uczniów, ćwiczące rozumienie definicji monotoniczności.

 

Powrót na górę strony